Trong lịch sử quần vợt thế giới, cái tên Billie Jean King chắc chắn không thể phai mờ.

Trong sự nghiệp thi đấu, bà đã giành được con số đáng kinh ngạc 39 danh hiệu Grand Slam, bao gồm 12 danh hiệu đơn, cùng 16 danh hiệu đôi nữ và 11 danh hiệu đôi nam nữ.

Rực rỡ hơn cả những chiếc cúp là những đóng góp của bà cho sự phát triển của quần vợt nữ — tham gia sáng lập WTA (Hiệp hội Quần vợt Nữ Quốc tế), thúc đẩy bình đẳng nam nữ trong thế giới quần vợt, quảng bá môn quần vợt nữ... Nhờ những nỗ lực của bà, quần vợt nữ ngày nay đã khác rất nhiều so với trước kia.

Mới đây, huyền thoại quần vợt nữ này đã trả lời phỏng vấn truyền thông Trung Quốc, chia sẻ về con đường quần vợt và thái độ sống của mình — chỉ có tình yêu thực sự mới có thể tạo nên huyền thoại.

Quần vợt nữ không còn là cái nền

Cuối tuần này, giải đấu đội tuyển quốc gia quần vợt nữ đỉnh cao nhất thế giới — Vòng chung kết Billie Jean King Cup diễn ra tại Thâm Quyến. Nhân dịp khai mạc sự kiện, chính Billie Jean King cũng đã đến tận nơi, chứng kiến những trận đấu đặc sắc.

Ngoài xem thi đấu, huyền thoại quần vợt này còn xuất hiện tại hoạt động "Đối thoại thời đại" do Adidas và Billie Jean King Cup đồng tổ chức. Hoạt động lấy chủ đề "Phụ nữ và sự kế thừa", ngoài Billie Jean King còn có sự góp mặt của huyền thoại quần vợt nữ Trung Quốc, đội trưởng đội tuyển Trung Quốc tại giải lần này Trịnh Khiết, cùng ngôi sao mới của quần vợt nữ Trung Quốc hiện nay, tay vợt số một thế giới lứa trẻ Tôn Tâm Nhiên.

Sân đấu Billie Jean King Cup ngày nay quy tụ những cao thủ hàng đầu quần vợt nữ, những cuộc so tài đặc sắc, quyết liệt cũng thu hút ánh nhìn của khán giả quần vợt toàn cầu. Việc các giải quần vợt nữ có được độ nóng cao như vậy là điều khó tưởng tượng vào thời Billie Jean King còn là tay vợt.

Và trong quá trình phát triển của quần vợt nữ, không thể thiếu sự cống hiến của chính Billie Jean King.

Ngoài việc không ngừng giành chức vô địch ở các giải đấu, điều gây chú ý hơn ở Billie Jean King là những nỗ lực của bà để đưa quần vợt nữ ra ánh sáng — năm 1973, để giành cơ hội thi đấu và tiền thưởng bình đẳng cho các tay vợt nữ, bà tham gia thành lập WTA và làm chủ tịch đầu tiên. Trước đó, tiền thưởng của tay vợt nữ thường thấp hơn nhiều so với tay vợt nam; US Open 1973 trở thành giải Grand Slam đầu tiên thực hiện trả thưởng bình đẳng cho nam và nữ.

Tháng 9 năm đó, bà còn thi đấu một trận "Cuộc chiến giới tính" với tay vợt nam Bobby Riggs và cuối cùng giành chiến thắng. Trận đấu gây chấn động toàn cầu, được 90 triệu khán giả trên toàn thế giới theo dõi, cũng trở thành cột mốc để quần vợt nữ bước ra ánh sáng và được công nhận rộng rãi hơn.

"Hiện nay thái độ của mọi người đối với môn quần vợt nữ đã thay đổi rất lớn." Khi trả lời phỏng vấn truyền thông Trung Quốc, Billie Jean King thẳng thắn cho rằng sự tiến bộ của thời đại là điều thấy rõ bằng mắt thường, "Giờ đây mọi người đã thực sự tôn trọng môn quần vợt nữ."

"Trước đây nhiều người chỉ coi trọng quần vợt nam, còn quần vợt nữ thì biến mất vào hậu cảnh, giờ đây mỗi tay vợt đều quan trọng."

Nhớ lại ngày xưa, Billie Jean King cười nói các tay vợt nữ trước đây sống những "ngày khổ" — bản thân vất vả một ngày chỉ kiếm được 14 USD, nhưng quần vợt nữ ngày nay đã khác xa.

"Giờ đây các tay vợt nữ có thể tự nuôi sống bản thân, được mọi người coi trọng, cũng có thể hỗ trợ gia đình mình như các vận động viên khác. Nhìn thấy sự thay đổi như vậy tôi rất vui, giờ đây các tay vợt nữ cũng thực sự có rất nhiều cơ hội trong nhiều môn thể thao, để các cô thấy rằng cơ hội tồn tại là điều rất quan trọng."

Tạo nên huyền thoại, không thể thiếu tình yêu

Với môn quần vợt nữ, Billie Jean King đã là huyền thoại không thể nghi ngờ, và sự nghiệp của bà cũng truyền cảm hứng cho thế hệ này đến thế hệ khác bước vào thế giới quần vợt nữ, để lại câu chuyện của riêng mình.

Vì sao có thể tạo nên vinh quang rực rỡ như vậy? Theo chính Billie Jean King, câu trả lời chỉ có một từ: tình yêu.

"Tôi không 'thích' quần vợt, tôi 'yêu' quần vợt, nếu chỉ dừng ở mức thích, bạn có thể sẽ gặp rắc rối." Huyền thoại quần vợt cho biết. Nhắc đến tình cảm của mình với quần vợt, dù đã 82 tuổi, gương mặt bà vẫn rạng rỡ.

"Là vận động viên chuyên nghiệp, bạn cần trải qua rất nhiều, cần liên tục làm điều đúng đắn, giờ đây chúng tôi cung cấp cho các tay vợt rất nhiều sự hỗ trợ, ví dụ như các dịch vụ về sức khỏe, hồi đó chúng tôi không có những thứ này, nhưng tình yêu của tôi với quần vợt chưa bao giờ thay đổi, tôi luôn tràn đầy đam mê."

"Một số thanh thiếu niên chưa thực sự có được tình yêu này, đó là điều tôi lo lắng. Bởi nếu không có tình yêu, tại sao phải trở thành tay vợt chuyên nghiệp? Tất nhiên bạn có thể nói chơi bóng để kiếm tiền, điều đó cũng không sao, nhưng với tôi, tôi chỉ đơn thuần yêu cái cảm giác đánh bóng, yêu khoảnh khắc bóng chạm vào lưới vợt; theo tôi, bạn thực sự phải rất rất yêu môn thể thao này mới có thể vươn tới top đầu thế giới."

Billie Jean King thẳng thắn cho biết, từ rất sớm trong sự nghiệp, bà đã đặt ra trong lòng ước mơ "sau này phải trở thành số một thế giới", nhưng có ước mơ là một chuyện, làm sao biến nó thành hiện thực lại là chuyện khác.

"Là vận động viên, bạn cần có khát khao chiến thắng và giành chức vô địch, nhưng chỉ có khát khao thì chưa đủ, bạn còn cần có năng lực để làm được những điều đó, cũng cần hiểu để đạt được mục tiêu, bạn cần bỏ ra bao nhiêu."

"Bạn cần dồn thời gian mỗi ngày cho quần vợt, chứ không phải một tuần chỉ tập ba bốn ngày. Mỗi trận đấu lứa trẻ, trong mắt tôi đều là viên đá lót đường tiến về phía trước — nhiều tay vợt trẻ chỉ coi trọng thắng thua, nhưng quan trọng hơn thực ra là bạn học được gì từ đó, có được những kinh nghiệm nào, tôi có tiến bộ ở một số kiểu đánh bóng nào không? Có trở thành tay vợt tốt hơn không? Đó là điều tôi luôn suy nghĩ."

Theo Billie Jean King, mức độ cạnh tranh khốc liệt của quần vợt nữ hiện nay là chưa từng có — Wimbledon 10 năm liên tiếp có những nhà vô địch đơn nữ khác nhau là minh chứng, điều này cho thấy nhân tài quần vợt nữ không ngừng xuất hiện.

Và việc các tay vợt từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ khác nhau cùng tỏa sáng cũng có thể thúc đẩy việc quảng bá quần vợt trên toàn thế giới: "Quần vợt là môn thể thao mang tính thế giới, là tay vợt, bạn không nhất thiết phải trở thành số một thế giới mới có thể truyền cảm hứng cho thanh thiếu niên nước mình tham gia quần vợt, chỉ cần có màn thể hiện xuất sắc là làm được."

Trước khi làm vận động viên, hãy làm một con người lành mạnh

Về sự phát triển của quần vợt tại châu Á hiện nay, chính Billie Jean King cũng thấy bất ngờ vui mừng: "Khi tôi còn thi đấu, hoàn toàn không có khái niệm gọi là 'mùa giải châu Á', còn bây giờ ở đây đã có rất nhiều giải đấu, đặc biệt là Trung Quốc, ở đây đã có nhiều giải đấu hàng đầu, cũng thu hút sự chú ý rất lớn."

Billie Jean King Cup tất nhiên cũng là một trong những giải đấu hàng đầu đó: "Những giải đấu như thế này có thể đưa mọi người đến với nhau, kết nối những người thuộc các lĩnh vực khác nhau, giúp môn thể thao này phát triển." Và bà cũng mong nhiều thanh thiếu niên hơn thông qua việc tiếp xúc với các giải đấu này sẽ bắt đầu yêu môn quần vợt, cầm lên cây vợt.

Tuy nhiên, trong khi mong đợi nhiều thanh thiếu niên hơn đến với quần vợt, bà cũng không quên nhắc nhở phụ huynh — đừng quá "nóng vội cầu thành".

"Bố mẹ tôi chưa bao giờ hỏi tôi: con thắng trận chưa? Họ chỉ hỏi: hôm nay con thế nào? Có rất nhiều phụ huynh quan tâm con mình rốt cuộc có thắng hay không, nhưng làm vậy thực ra là đang gây áp lực cho trẻ, đó không phải là thứ các em cần."

"Tất nhiên đôi khi tôi thua trận sẽ không vui, bố mẹ sẽ an ủi tôi rằng không sao. Theo quan sát của tôi, có rất nhiều phụ huynh thích hỏi con thắng hay thua, đừng làm vậy; khi con ra khỏi nhà, bạn chỉ cần chúc con có một ngày tốt lành, khi con về nhà, hỏi con hôm nay có vui không, con sẽ tự nhiên tâm sự với bạn."

"Đừng cố kiểm soát cuộc sống của con, đừng cố 'giám sát' con, đừng biến chiến thắng thành thứ mà phụ huynh muốn chứ không phải thứ con tự muốn, phụ huynh trên toàn thế giới đều có thể gặp vấn đề này. Hãy tin con, các em có thể tìm ra con đường của riêng mình."

Billie Jean King luôn giữ một quan điểm, đó là "trước khi trở thành vận động viên, trước hết phải trở thành một con người trọn vẹn". Đây là giá trị bà học được từ gia đình, cũng là nền tảng cho sự nghiệp huy hoàng của bà.

Sân đấu chuyên nghiệp luôn có thắng thua, nhưng với tất cả những người tham gia, bà mong quần vợt mang lại niềm vui: "Quần vợt trước hết phải thú vị, tiếp theo nó có lợi cho sức khỏe, đồng thời nó cũng có tính xã hội nhất định, giúp bạn kết nối với người khác, những điều này mới là quan trọng nhất."

"Các tay vợt đều muốn giành mọi chức vô địch, nhưng một cuộc sống lành mạnh cũng không thể thiếu, có cuộc sống như vậy, bạn mới có thể duy trì phong độ, theo đuổi ước mơ của mình, vì vậy bạn cần tìm thấy niềm vui. Cuộc sống không chỉ có sân đấu, mà còn nhiều hơn thế ở bên ngoài sân đấu."

"Thể chất mỗi người khác nhau, cần kết hợp điều kiện bản thân và sở thích để chọn môn. Tôi cũng khuyên thanh thiếu niên nên thử nhiều môn khác nhau. Bởi ý nghĩa của thể thao không chỉ là trở thành vận động viên hàng đầu, thể thao có thể đưa mọi người đến với nhau, dù có thể trở thành số một thế giới hay không, bản thân việc tham gia thể thao đã là trải nghiệm quý giá."

Phóng viên The Paper Bồ Nghiêu Lỗi